Фразеологизмдер картасы
Қазақ фразеологизмдері мен олардың алты тілдегі баламалары.
Фразеологизм № 2065
«Қалың қорық – нуға бітем, қоры үзілген қуға бітем»
алысқа ұзамай-ақ үй маңындағы нудан оттап, кедей отбасын ақтан құр қалдырмаймын деген сөз
ENG
I suit rich pasture and irrigated fields
TUR
Kalın, koruluk, gür bir yere kısmet olayım, otu hiç bitmeyen bereketli yere nasip olayım
OZB
Qalin qo‘riq - chakalakzorga, zaxirasi tugagan qushga qo‘shilaman
UIG
قېلىن ئورمان – نويەردىمۇ ئۆسىمەن،
قورى تۈگىگەن قۇ يەردىمۇ ئۆسىمەن
AZE
Qalın, qoruq, gur bir yerə qismət olum
Фразеологизм № 2066
«Күнгейлі қаратасқа бітем, жүн жеп, жабағы тышқан насқа бітем»
қой күнгей, жылы, тастақты-қуаң жерде де өсіп-өнеді. жүні мен жабағысы тұрмыста қажет болғандықтан, кедейлеу, қарапайым адамның да негізгі күнкөріс малы болады дегенді білдіреді.
ENG
I suit sunny stony ground; from my wool they make felt and saddlecloth
TUR
Güneyli karataşa kısmet olurum, yünle uğraşan birine nasip olayım
OZB
Quyoshli qora toshda bitib ketaman, jun yeb, sichqon go‘shtida bitib ketaman.
UIG
كۈندە قىزىرىپ ياتقان قارا تاشقا يېتىلەتتىم، يۇڭ يەپ، جاۋىغا يۇڭ چاشقان پاسكىنغا يېتىلەتتىم
Фразеологизм № 2067
«Бетегелі белге бітем, найза ұстаған ерге бітем»
жылқы шөбі шүйгін, бетегелі қыр-белде өседі; ал оның иесі – ержүрек, жауынгер, ел қорғайтын азамат болуы керек дегенді білдіреді.
ENG
I suit the open ridges and brave riders who carry spears
TUR
Betegeli yamaçlara düşeyim, eline mızrak alan yiğit bir erkeğe nasip olayım
OZB
Bo‘tako‘z belga qo‘shiladi, nayza ushlagan odamga qo‘shiladi.
UIG
ئوتلاقلىق تاغ ئېتىگىگە يېتىلىمەن، نەيزە تۇتقان ئەرگە يېتىلىمەن
Фразеологизм № 2068
«Жалмаң құлақты сорға бітем, ел ішіндегі зорға бітем»
түйе шөлейт, сортаң жерде өседі және көбіне дәулетті, малы көп адамның түлігі болады дегенді білдіреді.
ENG
I suit the dry steppe and the hard places of the realm; I fit where people must endure and travel long
TUR
Uzun kulaklı zavallıya, halk içinde sözü geçen güçlü birine nasip olayım
OZB
Quloqsiz sho‘rga qo‘shilaman, odamlar orasida zo‘rg‘a qo‘shilaman
UIG
يالپاڭ قۇلاق بولۇپ سورتاڭ يەردە يىتىلىمەن، ئەل ئىچىدە تەستە-ئاران يىتىلىمەن
Фразеологизм № 2069
«сәуегей»
болжам айтушы, түс жорушы
ENG
a seer
TUR
kahin
OZB
savagiy
UIG
پالچى
AZE
kahin
Фразеологизм № 2070
«жабы»
қарапайым, аласа бойлы жылқы тұқымы
ENG
plain stock
TUR
cılızmış
OZB
oddiy otlar
UIG
ئاددىي
Фразеологизм № 2071
«кербесті»
кер түсті бесті жылқы
ENG
the dappled bay
TUR
doru
OZB
jiyron qashqa
UIG
تورۇق ئات
AZE
Kerbesti
Фразеологизм № 2072
«кербестіден»
кер түсті бесті жылқы
ENG
the dappled bay
TUR
dorudan
OZB
jiyron qashqadan
UIG
تورۇق ئاتتىن
AZE
Kerbesti
Фразеологизм № 2073
«Қас тұлпардың баласы аз оттап, көп жусайды, асыл тектің баласы аз сөйлеп, көп тыңдайды»
асыл текті жүйрік жылқы мен текті адамның сипаты
ENG
A noble steed eats little but runs far; a true man speaks little but does much
TUR
Asil atın yavrusu az otlar, çok sakindir, asil soylunun yavrusu az konuşur, çok dinler
OZB
Asil tulporning bolasi oz o‘tlab, ko‘p kavshaydi, asil naslning bolasi oz so‘zlab, ko‘p tinglaydi
UIG
قاش تۇلپارنىڭ بالىسى ئاز ئوتلاپ، كۆپ ماڭىدۇ، ئېسىل نەسىلنىڭ بالىسى ئاز سۆزلەپ، كۆپ تىڭشايدۇ
Фразеологизм № 2074
«кербестіні»
дененің түсі сарғыш-қоңыр болып, ал жалы-құйрығы мен аяқтары қара түсті бесті жылқы
ENG
-
TUR
doru atı
OZB
jiyron qashqani
UIG
تورۇق ئاتنى
AZE
Kerbesti
Фразеологизм № 2075
«қамшыны»
ат жүргізуге, мал айдауға арналған өрме құрал
ENG
whip
TUR
kamçıyı
OZB
qamchini
UIG
قامچىنى
AZE
qamçını
Фразеологизм № 2076
«бір-ақ сүйем»
өте қысқа аралық өлшемі
ENG
no more than a hand’s breadth
TUR
bir karış
OZB
bir qarich masofa
UIG
ناھايىتى يېقىنلاپ قالغانىدى
AZE
bir qarış
Фразеологизм № 2077
«жалын»
жылқы мойнындағы ұзын қыл
ENG
mane
TUR
yelesini
OZB
yolini
UIG
يۇڭىنى
Фразеологизм № 2078
«ілуде біреуі-ақ»
өте сирек, аз ғана
ENG
only the rare
TUR
ancak birkaçı
OZB
iluda bittasigina
UIG
بەزى-بەزىلا
Фразеологизм № 2079
«бесін»
түс мезгілі
ENG
noon
TUR
ikindi
OZB
peshin
UIG
پېشىن
AZE
ikindi vaxtı
Фразеологизм № 2080
«қамшымен»
көлік жүргізетін әрі сәндікке ұстайтын құралмен
ENG
whip
TUR
kamçısıyla
OZB
qamchi bilan
UIG
قامچا بىلەن
AZE
qamçı ilə
Фразеологизм № 2081
«кемпірге»
жасы үлкен әйелге
ENG
an old woman
TUR
kocakarıya
OZB
kampirga
UIG
مومايغا
AZE
nənəyə
Фразеологизм № 2082
«бесіктегі»
нәресте жатқызатын дәстүрлі төсек
ENG
cradle
TUR
beşikteki
OZB
Beshikdagi
UIG
بۆشۈكتىكى
AZE
beşiyin yanındakı
Фразеологизм № 2083
«сәлемін»
амандық, хабар жеткізу
ENG
-
TUR
selamını
OZB
salomini
UIG
سالامىنى
AZE
salamını
Фразеологизм № 2084
«ат шалдырмастан»
атты еш жерге аялдатпай, тоқтамастан, еш тынықтырмау
ENG
without rest for a day
TUR
at dinlendirmeden
OZB
otga dam bermasdan
UIG
ئاتنىمۇ دەم ئالدۇرماستىن
Фразеологизм № 2085
«қамшылай түссін»
қамшымен айдап, жылдамдату
ENG
led the ox
TUR
kamçılasın
OZB
qamchilasin
UIG
قامچىلاپ تۇرسۇن
AZE
qamçılasın
Фразеологизм № 2086
«шалқар»
кең, мол су айдыны
ENG
a wide, shining
TUR
engin
OZB
keng
UIG
يوغان
Фразеологизм № 2087
«сабау»
жүн сабауға арналған ұзын таяқ
ENG
a stick
TUR
değnek
OZB
sabov
UIG
تاياق
AZE
dəyənək
Фразеологизм № 2088
«қынжылып»
ренжіп, іштей қапалану
ENG
felt deep sorrow
TUR
üzülmüşler
OZB
xafa bo‘lib
UIG
قايغۇرۇپ
AZE
kədərlənib