Корпустан іздеу

– Әрине, – деді оның сөз төркінін өзінше түсінген Бағила, столға ақ дастарқанын жауып жатып, – енді ол жақта сиырымыз қалды, соны жеткізіп алсақ…

— “Of course,” Bagila replied, laying a white cloth on the table. “We’ve still got a cow left there. Once we bring her here…”

– Albatta, – dedi uning gapini o‘ziga xos tushungan Bag‘ila oppoq dasturxonni dasturxonga yoyar ekan, – o‘sha yerda sigirimiz bor, sizga yetkazsak...

“Elbette,” dedi Bagila, sözün anlamını kendi yorumuyla kavrayarak, beyaz örtüsünü masaya sererken. “Orada sadece ineğimiz kaldı, onu da getirsek…”

-ئەلۋەتتە، - دېدى ئۇنىڭ سۆزىنىڭ مەنىسىنى ئۆزىچە چۈشەنگەن باغىلا، ئۈستەلگە ئاق <MS/>دەستىخانىنى يېپىپ تۇرۇپ، - ئەمدى ئۇ تەرەپتە كالىمىز قالدى، شۇنى يەتكۈزۈپ ئالساق...

“Əlbəttə,” dedi Bağıla, sözün mənasını öz yorumuyla anlayaraq, ağ örtüyünü masanın üstünə sərdiyi vaxt. “Orada sadəcə inəyimiz qaldı, onu da gətirsək…”

Ертеңіне байланыс бөлімі жұмыс істей бастады Әуелде келушілер сирек еді. Бірақ түске жақын бүкіл ауылға почтаның жаңа бастығы туралы: «Шіркін, адамның көріктісі сондай-ақ болар» деген мақтаулы сөз тарады да, көп ұзамай-ақ ауыз бөлмеге төселген ескі алашаға аяқтарын тапырлата сүрткен келіп-кетушілер көбейіп кетті. Бірен-сарандары болмаса, көпшілігі-ақ болымсыз нәрсені сылтау етіп, почта бастығын көруге келгендер еді. Әйелдің ойлы қарайтын ұзын кірпікті үлкен қой көзі, нарттай қызыл ерні, тік ұстайтын әсем мүсіні оларға қатты ұнады.

The next day, the communications office began its work. At first, visitors were few. But by noon, the whole village was buzzing with praise for the new postmistress: “Ah, such beauty, so rare to see in a person!” Soon, the faded old carpet of the outer hall was echoing with the footsteps of curious men and women. Most of them had little real business there, only a flimsy pretext to catch a glimpse of the postmistress. Her thoughtful, wide, lamb-like eyes under long lashes, her scarlet lips, and the proud carriage of her figure enchanted them all.

Ertasi kuni pochta bo'limi ish boshladi. Avvaliga tashrif buyuruvchilar kam edi. Ammo tushlik paytgacha butun qishloq yangi pochta boshlig‘ini maqtashga to‘ldi: “Xunuk, lekin go‘zal odam shunday bo‘ladi”, degan maqtovlar ko‘payib ketdi va ko‘p o‘tmay mehmonxonada yotqizilgan eski gilamga oyog‘ini artib kelayotganlar ko‘paydi. Agar oz bo‘lmasa, ko‘plari arzimagan narsani bahona qilib, pochta boshlig‘ini ko‘rgani kelishardi. Ayolning o‘ychan, uzun kiprikli, yirik qo‘y ko‘zlari, qip-qizil lablari, nafis qomati ularga juda yoqardi.

Ertesi gün, posta şubesi çalışmaya başladı. Başta gelen giden pek azdı. Ancak öğleye doğru, köyde posta müdürünün kim olduğu duyulunca — “Vallahi insan güzelse ancak böyle olurmuş!” şeklinde övgü dolu sözler yayılmaya başladı. Çok geçmeden de, girişteki eski kilimin üstüne ayaklarını silerek girip çıkanlar birbiri ardına çoğaldı. Birkaçı hariç, çoğu aslında önemsiz bir bahaneyle postane müdürünü görmek için gelmişti. Kadının düşünceli bakan uzun kirpikli badem gözleri, nar gibi kızarmış dudakları ve dimdik taşıdığı zarif vücudu onlara fazlasıyla etkileyici gelmişti.

ئەتىسى باغلىنىش بۆلۈمى ئىشلەشكە باشلىدى. ئاۋال كەلگۈچىلەر ناھايىتى ئاز ئېدى. بىراق چۈشكە يېقىن پۈتكۈل يېزىغا پوچتىنىڭ يېڭى باشلىقى توغرىسىدا: «پاخ، ئادەمنىڭ گۈزەللىگى مۇشۇنداق بولار» دېگەن ماختاش سۆز تارىدى، كۆپ سوزۇلمايلا ئېغىز بۆلمىگە سېلىنغان كونا <MS/>گىلەمگە پۇتلىرىنى توپۇرلىتىپ سۈرتكەن كېلىپ-كەتكۈچىلەر كۆپىيىپ كەتتى. ئاز قىسمى بولمىسا، كۆپچىلىگى بوش نەرسىنى باھانە قىلىپ، پوچتا باشلىقىنى كۆرۈشكە كەلگەنلەر ئېدى. ئۇلار ئايالنىڭ تەپەككۈر قىلدۇرىدىغان يورۇق ۋە قويۇق كۆزلىرى، ئۇزۇن كىرپىكلىرى، <FR/>قىزىل لەۋلىرى، ئۆزىگە جەلپ قىلىدىغان تىك قىياپىتىدىن بەك تەسىرلەندى.

Ertəsi gün, poçt şöbəsi işləməyə başladı. Əvvəlcə gəlib-gedən çox az idi. Lakin günortaya doğru, kənddə poçt müdirinin kim olduğu eşidiləndə — “Vallah, insan gözəl olsa, ancaq belə olarmış!” şəklində tərif dolu sözlər yayılmağa başladı. Çox keçmədən də, girişdəki köhnə kilimin üstünə ayaqlarını silərək girib-çıxanlar ard-arda çoxalmağa başladı. Bir neçəsi istisna olmaqla, əksəriyyəti əslində əhəmiyyətsiz bir bəhanə ilə poçt müdirini görmək üçün gəlmişdi. Qadının düşüncəli baxan uzun kirpikli badam gözləri, nar kimi qızarmış dodaqları və dik tutduğu zərif bədəni onlara həddindən artıq təsirli gəlmişdi.

Ал кешкілікте Бағила байланыс қызметкерлерінің формалы костюмін киіп, екі баласын ертіп, дүкен жаққа қарай жүрген кезде сыртынан талай көздер телміре қарап қалған еді.

That evening, when Bagila donned her formal uniform as a communications officer and walked toward the shop with her two children in tow, many eyes followed her from behind.

Kechqurun aloqa xodimi kiyimini kiyib, ikki farzandi hamrohligida do‘kon tomon yurgan Bag‘ila tashqaridan unga ko‘p ko‘zlar tikilib turardi.

Akşamüstü olduğunda ise, Bagila posta çalışanlarına ait üniformasını giyip, iki çocuğunu yanına alarak dükkân tarafına doğru yürüdüğünde, arkasından pek çok göz uzun uzun ona bakakaldı.

ئەمدى كەچتە باغىلا باغلىنىش خىزمەتچىسىنىڭ ئىش كىيمىنى كىيىپ، ئىككى بالىسىنى ئېلىپ، دۇكان تەرەپكە قاراپ ماڭغان چاغدا سىرتىدىن تالاي كۆزلەر تەلمۈرۈپ قاراپ قالغان ئېدى.

Axşamüstü olanda isə, Bağıla poçt işçilərinə aid olan uniformasını geyinib, iki uşağını yanına alaraq dükan tərəfə doğru yeridiyində, arxasından bir çox göz uzun-uzadı ona baxıb qaldı.

Колхоз председателі Дауылбай үйінің іргесіне орындық қойғызып дем алып отырған. Әлден кейін әйелі Мағия елеп жатқан ұнын тастай сап, оның жанына кеп тұра қалды. Тұқырған бойда тісін шұқып отырған Дауылбай оған одырая бір қарады, аузы бос болмағандықтан сөйлеген жоқ. Мұндайда күйеуінің өзін жақтырмайтынын біле тұрса да, Мағия кете қоймады. Күмілжіген қалыпта айқаса өскен қасқа тістерін көрсетіп езу тартты. Шырт түкіріп тастаған Дауылбай әйеліне зекіп жібермек болып енді оқталған, кенет көше жаққа көзі түсіп, аңырып қалды. Анадай жерде, председательдің үйінің тұсынан екі баласымен почтаның жаңа бастығы көлденеңдеп өтіп бара жатқан. Дауылбай тісін бір шұқып, бір түкірініп, жанында тұрған әйелін де ұмытты. Сұлу келіншектің әрбір аяқ алысына мөлие қарап, мелшиді де қалды.

The chairman of the state farm, Dauylbai, was sitting on a bench by his house, resting. After a while his wife, Magiya, abandoned the flour she had been sifting and came to stand at his side. Slouched over, Dauylbai was picking at his teeth. He shot her a sullen glance, but, with his mouth full, said nothing. Though she knew her husband disliked being disturbed at such moments, Magiya did not leave. With a timid smile she revealed her crooked teeth, grown unevenly across her gums. Dauylbai spat sharply aside, ready to snap at her, but suddenly his gaze drifted toward the street, and he froze. There, walking past with her two children, was the new postmistress. Dauylbai, forgetting even the wife beside him, pricked at his teeth again and again, his eyes glued to the young woman’s every graceful step.

Kolxoz raisi Daulbay uyi oldidagi skameykada dam olayotgan edi. Shunda xotini Magiya elakdan o‘tkazayotgan unni tashlab, yoniga turdi. Tuflagancha tishlarini g‘ijirlatib turgan Daulbay qovog‘ini chimirib qaradi, ammo og‘zi to‘lganidan gapirmadi. Erining uni yoqtirmasligini bilsa ham, Magiya ketmadi. Iymanqiragan holda bir-birining ustiga chiqib o‘sgan oqish tishlarini ko‘rsatib, jilmaydi. Tupurgan Daulbay xotinini so‘kmoqchi bo‘ldi, birdan ko‘zi ko‘chaga tushib, pichirladi. O‘sha yerda, raisning uyi yonida, yangi pochta mudiri ikki bolasi bilan o‘tib ketardi. Daulbay yonida turgan xotinini ham unutib, tishlarini g‘ijirlatib, tupurdi. U go‘zal ayolning har bir qadamini qiziqish bilan kuzatib, hatto to‘xtab qoldi.

Kolhoz başkanı Dawılbay, evinin önüne koydurduğu bankta oturmuş dinleniyordu. Bir süre sonra, karısı Mağiya, elemekte olduğu unu bırakıp onun yanına geldi. Kafasını öne eğmiş, dişiyle uğraşıp duran Dаwılbay, karısına dik dik baktı ama ağzı dolu olduğundan sesini çıkarmadı. Böyle durumları kocasının sevmediğini bilse de, Mağiya yerinden ayrılmadı. Mahcup bir şekilde, çapraz büyümüş seyrek dişlerini göstererek gülümsedi. Dаwılbay tükürüğünü yere fırlatıp kadına bağırmak üzereyken, birden gözü sokağa ilişti ve donakaldı. Başkanın evinin önünden biraz ötede, postanenin yeni müdürü iki çocuğuyla birlikte yoldan geçiyordu. Dаwılbay bir yandan dişini temizleyip bir yandan tükürürken, yanındaki eşini tamamen unutmuştu. Genç ve alımlı kadının her adımını boş boş bakarak takip etti, adeta donup kaldı.

كولخوز رەئىسنىڭ داۋۇلباي ئۆيىنىڭ ئالدىغا ئورۇندۇق قويغۇزۇپ دەم ئېلىپ ئولتارغان ئېدى. بىرازدىن كېيىن رەپىقىسى ماغىيا تاسقاپ ئولتارغان ئۇنىنى تاشلاپ قويۇپ، ئۇنىڭ يېنىغا كېلىپ تۇرۇپ ئالدى. چىشىنى كوچىلاپ ئولتارغان داۋۇلباي ئۇنىڭغا تىكلىنىپ بىر قارىدى، ئاغزى بوش بولمىغانلىقتىن سۆزلىمىدى. مۇنداق ۋاقىتتا يولدىشىنىڭ ئۆزىنى ياقتۇرمايدىغانلىقىنى بىلىپ تۇرسىمۇ، ماغىيا كەتمىدى. ئازادە ھالەتتە ئايقاش ئۆسكەن قاشقا چىشلىرىنى كۆرسىتىپ <FR/>كۈلدى. ئاغزىدىكىنى تۈكىرىپ تاشلىغان داۋۇلباي رەپىقىسىنى ئۇرماقچى بولۇۋېدى، ئەمما كوچا تەرەپكە كۆزى چۈشۈپ، توختاپ قالدى. يېقىن يەردە، رەئىسنىڭ ئۆيىنىڭ قېشىدىن ئىككى بالىسى بىلەن پوچتىنىڭ يېڭى باشلىغى ئۆتۈپ كېتىپ باراتتى. داۋۇلباي چىشىنى بىر كوچىلاپ، بىر تۈكۈرۈپ، يېنىدا تۇرغان رەپىقىسىنىمۇ ئۇنتىدى. چىرايلىق كېلىنچەكنىڭ ھەر بىر يەر بېسىشىغا تەلمۈرۈپ قاراپ قالدى.

Kolxoz sədri Dauılbay, evinin qarşısına qoydurduğu skamyada oturmuş, dincəlirdi. Bir müddət sonra, arvadı Mağiya, ələməkdə olduğu unu buraxıb onun yanına gəldi. Başını önə əymiş, dişiylə məşğul olub duran Dauılbay, arvadına dik-dik baxdı, amma ağzı dolu olduğundan səsini çıxarmadı. Belə halları ərinə xoş gəlmədiyini bilsə də, Mağiya yerindən ayrılmadı. Utancaq bir şəkildə, çarpaz böyümüş seyrək dişlərini göstərərək gülümsədi. Dauılbay tüpürcəyini yerə atıb qadına qışqırmaq üzrəykən, birdən gözü küçəyə sataşdı və donub qaldı. Sədrin evinin qarşısından bir az aralıda, poçtun yeni müdiri iki uşağı ilə birlikdə yoldan keçirdi. Dauılbay bir yandan dişini təmizləyib bir yandan tüpürərkən, yanındakı arvadını tamamilə unutmuşdu. Gənc və cazibədar qadının hər addımını bom-boş baxışlarla izlədi, sanki heykəl kimi dayandı.

– Па, шіркін! – деді әлден соң тамсанып.

— “Ah, splendid!” he murmured admiringly.

- Voy, bu xunuk! - dedi u hayrat bilan.

“Vay be, ne güzel!” dedi Dawılbay

-پاخ! – دېدى بىرازدىن كېيىن قايىل بولۇپ.

“Vay be, nə gözəldir!” dedi Dauılbay

Мағия күйеуіне күрсіне қарап тағы біраз үнсіз тұрды да, үйге кіріп кетті.

Magiya, suppressing a sigh, looked at her husband in silence for a moment, then turned and went into the house.

Magiya bir zum jim turdi, eriga qovog‘ini chimirib qarab turdi, so‘ng uyga kirdi.

Mağiya ise derin bir iç çekişle kocasına baktı, bir süre sessizce durdu ve ardından içeri girdi.

ماغىيا يولدىشىغا ئاھ ئۇرغان ھالدا قاراپ يەنە بىراز ئۈنسىز تۇردىدە، ئۆيگە كىرىپ كەتتى.

Mağiya isə dərin bir köks ötürməklə ərinə baxdı, bir müddət səssiz dayandı və ardından içəri girdi.

Осы күннен бастап Дауылбай үйіне қайтса болғаны, дем алу үшін сол орнына орындық қойғызып, тісін шұқып отырып алатын әдет шығарды. Екі көзі почта жақта, сонда кіріп-шыққандарды бақылайды. Бұл қылығы әйелін қатты назаландырды. Күйеуінің қатал әмірі бойынша ешқайда бармайтын, ешкіммен араласпайтын Мағия бар азапты үйде отырып шекті. Бірте-бірте почта бастығына деген күндестік те пайда болды. Дауылбайдың үй іргесінде отырып почта жаққа қадала қарап қалған сәттерінде ол: «Сорлы, түк көрмегендей тесілуін», – деп күйінетін, бірақ қорыққандықтан тіс жарып ештеңе айта алмады.

From that day on, whenever Dauylbai came home, he had a bench placed at that very spot and sat there, picking his teeth, his eyes fixed on the post office. He watched every soul that went in and out. This habit tormented his wife. Bound by his stern command never to leave the house or mix with others, Magiya bore all her suffering in silence. Soon, jealousy of the postmistress began to grow in her heart. Whenever she saw her husband staring toward the post office, she thought bitterly: “Poor fool, gawking like he’s never seen a woman before.” Yet fear sealed her lips.

O‘sha kundan boshlab, Daulbay uyiga qaytganida, dam olish uchun o‘sha yerga kursi qo‘yib, tishini terib o‘tirardi. U ikki ko‘zini pochta bo‘limiga qaratib, kelgan-ketganlarni kuzatib borardi. Bu xatti-harakati xotinini qattiq bezovta qildi. Erining qat’iy buyrug‘iga ko‘ra, hech qayoqqa bormagan, hech kim bilan muloqot qilmagan Magiya uyda yolg‘iz qolishning azobiga chidadi. Bora-bora u pochta boshlig'idan xafa bo'la boshladi. Daulbay uy eshigi oldida pochtaga tikilib o‘tirar ekan, “Afsus, hech narsani ko‘rmagandek teshib qo‘ysin”, deb yig‘lar, lekin juda qo‘rqib, tishini g‘ijirlaganidan hech narsa deya olmasdi.

O günden sonra Dawılbay, eve geldiğinde mutlaka dinlenmek bahanesiyle evin önüne bir sandalye koydurup oraya oturmaya başladı. Dişini kürdanla temizleyerek oturur, gözleri sürekli postane tarafında olurdu. Girip çıkanları dikkatle izlerdi. Bu davranışı karısını fazlasıyla yaraladı. Kocasının katı buyruğu yüzünden hiçbir yere gitmeyen, kimseyle görüşmeyen Mağiya, bütün çilesini evin içinde çekti. Zamanla posta müdürüne karşı bir kıskançlık duygusu da oluşmaya başladı. Dawılbay, evin kenarına oturup postane tarafına gözünü dikip kaldığı anlarda, Mağiya içten içe “Zavallı, sanki ilk kez kadın görüyor gibi dikilip duruyor,” diye içerlerdi. Ama korkudan sesini çıkaramazdı.

مۇشۇ كۈندىن باشلاپ داۋۇلباي ئۆيىگە قايتىشى بىلەنلا، دەم ئېلىش ئۈچۈن شۇ ئورنىغا ئورۇندۇق قويغۇزۇپ، چىشىنى چوقۇلاپ ئولتۇرۇپ ئالىدىغان ئادەت چىقاردى. ئىككى كۆزى پوچتا تەرەپتە، شۇ يەرگە كىرىپ-چىققانلارنى نازارەت قىلىدۇ. بۇ قىلىغى رەپىقىسىنى قاتتىق ئاچچىقلاندۇردى. يولدىشىنىڭ قاتتىق بۇيرۇقى بويىچە ھېچ قانداق يەرگە بارمايدىغان، ھېچ كىم بىلەن ئارىلاشمايدىغان ماغىيا بار ئازاپنى ئۆيدە ئولتۇرۇپ چەكتى. ئاستا-ئاستا پوچتا باشلىقىغا دېگەن ئۆچمەنلىكمۇ پەيدا بولدى. داۋۇلباينىڭ ئۆيىنىڭ قېشىدا ئولتۇرۇپ پوچتا تەرەپكە قادىلىپ قاراپ قالغان ۋاقىتلاردا ئۇ: «نومۇسسىز، <FR/>ھېچ نىمە كۆرمىگەندەك قارىشىنى»، - دەپ كۆيىنەتتى، بىراق قورققانلىقتىن ھېچ نىمە ئېيتالماتتى.

O gündən sonra Dauılbay, evə gələndə mütləq dincəlmək bəhanəsiylə evin qabağına bir stul qoydurub orada oturmağa başladı. Dişini çöp (kürdan) ilə təmizləyərək oturur, gözləri davamlı poçt tərəfdə olurdu. Girib-çıxanları diqqətlə izləyirdi. Bu davranış arvadını həddindən artıq incitdi (yaraladı). Ərinin qatı əmri ucbatından heç yerə getməyən, heç kimlə görüşməyən Mağiya, bütün əzabını evin içində çəkdi. Zamanla poçt müdirinə qarşı bir həsəd (qısqanclıq) hissi də yaranmağa başladı. Dauılbay, evin kənarında oturub poçt tərəfə gözünü zilləyib qaldığı anlarda, Mağiya içdən-içə “Zavallı, sanki ilk dəfə qadın görür kimi durub,” deyə kinayə edərdi. Amma qorxudan səsini çıxara bilməzdi.

Екі-үш күннен кейін Мағия, дәл бір алысқа қонаққа баратын адамдай, бар асыл киімдерін киініп, почтаға кіріп шығуға жиналған. Ондағы ойы почта бастығын жақыннан анықтап көрмек еді.

Two or three days later, Magiya dressed herself in all her finest clothes, as though setting off for a distant visit, and resolved to step into the post office, to see the postmistress with her own eyes.

Ikki-uch kundan keyin Magiya xuddi uzoq safarga mehmonga ketayotgan odamga o‘xshab o‘zining nafis liboslarini kiyib, pochta bo‘limiga borishga shaylandi. Uning maqsadi pochta boshlig'i bilan yaqindan tanishish edi.

İki üç gün sonra, Mağiya sanki uzak bir yere misafirliğe gidecekmiş gibi en değerli giysilerini giyip postaneye gidip gelmeye hazırlandı. Asıl niyeti, posta müdürünü yakından daha dikkatli görmekti.

ئىككى-ئۈچ كۈندىن كېيىن ماغىيا، خۇددى بىر يىراق ياققا <MS/>مېھمانغا بارىدىغان ئادەمدەك، بار ئېسىل كىيىملىرىنى كىيىپ، پوچتىغا كىرىپ چىقىشقا يىغىلغان ئېدى. بۇ يەردە ئۇنىڭ ئويى پوچتا باشلىقىنى يېقىندىن ئېنىقلاپ كۆرمەك بولغان ئېدى.

İki-üç gün sonra, Mağiya sanki uzaq bir yerə qonaqlığa gedəcəkmiş kimi ən dəyərli geyimlərini geyinib poçt şöbəsinə gedib-gəlməyə hazırlaşdı. Əsas niyyəti, poçt müdirini yaxından daha diqqətli görmək idi.

Дәл үйден шығар алдында айнаға қараймын деп көңілі тағы бұзылды. Өз кескіні өзіне ұнамады. Бет пішіні жиырма жетіге енді ғана жеткен әйелдей емес, әлдеқайда жап-жалпақ кәртең еді. Мезгілінен бұрын түскен көзінің төңірегіндегі, ұртындағы торланған ұсақ әжімдер, өткен жылғы түсіктің ізі боп қалған қарала тоттар да реңін айғыз-айғыз етіп, соншалық сүйкімсіздендіріп тұр. «Әйел бақыты – сұлулық екен ғой», – деп ойлады Мағия көзі жасқа толып. Сол айна алдында тұрған бойда өзінің осыдан он шақты жыл бұрын қандай болғанын есіне алды...

But just before leaving, she paused at the mirror. Her heart sank. The reflection staring back at her was not that of a woman newly turned twenty seven, but one already worn and aged. Her face had grown broad and flat. Fine wrinkles had crept around her eyes and across her cheeks far too soon, and dark blotches, the remnants of a miscarriage from the previous year, marred her complexion, making her look all the more unattractive. “A woman’s happiness is her beauty,” thought Magiya, her eyes filling with tears. Standing there, she remembered what she had been like ten years earlier…

Uydan chiqish arafasida u oynaga qarab yana hafsalasi pir bo'ldi. U o'zining tashqi ko'rinishini yoqtirmasdi. Uning yuzi endigina yigirma yetti yoshga to‘lgan ayolnikiga o‘xshamas, aksincha, tekis, to‘mlak yuzi edi. Ko‘zlari atrofidagi, iyagidagi bevaqt tushgan mayda ajinlar, o‘tgan yilgi tug‘ruqdan qolgan qora dog‘lar uning rangini juda xunuk va yoqimsiz qilib ko‘rsatardi. “Ayolning baxti go‘zallikdir”, deb o‘yladi Magiya ko‘zlari yoshga to‘ldi. U ko‘zgu oldida turishi bilan o‘n yil avval qanday ko‘rinishga ega bo‘lganini esladi...

Tam evden çıkmadan önce aynaya göz atmak istedi, fakat bu onun moralini bir kez daha bozdu. Kendi görüntüsü gözüne hoş görünmedi. ​​Yüzünün şekli yirmi yedi yaşındaki bir kadına ait olmaktan uzaktı, genişlemiş, yaşından büyük görünüyordu. Gözlerinin çevresine, yanaklarına yerleşmiş ince kırışıklıklar, geçen yıldan kalma koyu izlerle birleşerek, yüzünü iyice donuk ve solgun hâle sokmuştu. “Kadın için en büyük şans güzellikmiş meğer,” diye geçirdi içinden Mağiya, gözleri dolarak. Aynanın önünde hareketsiz dururken, bir zamanlar, on yıl kadar önce nasıl biri olduğunu anımsadı...

توپ توغرا ئۆيدىن چىقىدىغان ئالدىدا ئەينەككە قارايمەن دەپ كۆڭلى يەنە بۇزۇلدى. ئۆز قىياپىتى ئۆزىگە ياقمىدى. ئۈز شەكلى يىگىرمە يەتتىگە ئەندىلا يەتكەن ئايالدەك ئەمەس، بەلكى خېلىلا ياشانغان كىشىگە ئوخشاتتى. مەزگىلىدىن بۇرۇن چۈشكەن كۆزىنىڭ ئەتراپىدىكى، پېشانىسىدىكى ئۇششاق قورۇقلار، ئۆتكەن يىلى بالىسىنىڭ چۈشۈپ قېلىشى سەۋەبىدىن پەيدا بولغان داغلارمۇ چىرايىنى شۇنچېلىك سەت قىلىپ كۆرسىتەتتى. «ئايال بەختى – گۈزەللىك ئىكەن»، - دەپ ئويلىدى ماغىيا كۆزى ياشقا تولۇپ. شۇ ئەينەك ئالدىدا تۇرغان ھالدا ئۆزىنىڭ مۇشۇنىڭدىن تەخمىنەن ئون يىل بۇرۇن قانداق بولغانلىقىنى ئەسكە چۈشەردى...

Tam evdən çıxmazdan əvvəl güzgüyə nəzər salmaq istədi, lakin bu onun əhval-ruhiyyəsini bir daha korladı (pozdu). Öz görünüşü gözünə xoş görünmədi. Üzünün şəkli iyirmi yeddi yaşlı bir qadına aid olmaqdan uzaq idi, genişlənmiş, yaşından böyük görünürdü. Gözlərinin ətrafına, yanaqlarına yerləşmiş incə qırışlar, keçən ildən qalma tünd izlərlə birləşərək, üzünü lap donuq və solğun hala salmışdı. “Qadın üçün ən böyük şans gözəllik imiş, sən demə,” deyə içindən keçirdi Mağiya, gözləri dolaraq. Güzgünün önündə hərəkətsiz durarkən, bir zamanlar, on il qədər əvvəl necə biri olduğunu xatırladı...

Мағия қойшының қызы еді. Бала кезінде бесінші класты бітірген соң, әке-шешесі онан ары оқытпай өздерімен бірге малға әкетті. Ескі салтқа берік қарттар жалғыз қызын алақандарында әлпештеп өсірген. Он жетіге шығып, «отау иесі болғанда» сол кездерде әйелі өліп, қыз таңдап жүрген Мағиядан он алты жас үлкен колхоздың зоотехнигі Дауылбайға ұзатты. Ата-ана үкіміне мойынсұнуды өзінің бас тартпас парызы деп білген жас қыз махаббат, сүйіспеншілік дегеннің не екенін білместен-ақ қақсал еркекке әйел болып кете барған. Ұяң мінезді, үлбіреген жас келін әуелгі күндерден бастап-ақ тоң мойын, дойыр күйеуінен қатты жасқанатын. Жас әйелінің әдемі көркін бүкіл елден қызғанатын Дауылбай, Мағияның біреуге қарап сәл күлгенін көрсе ұрып жығушы еді. Сөйтіп қит етсе ұруды әдетке айналдырған ол он шақты жылдың ішінде жас әйелін кекселік қалыпқа жеткізген. Бір таңданарлығы, Мағия күйеуінің көрсеткен жәбір-жапасын еш уақытта жан адамға айтып шағынбайтын. Бар қорлықты үнсіз қабылдап, үнсіз шыдайтын. Осыдан төрт жыл бұрын Дауылбай колхозға председатель боп сайланды. Көңілі өсіп, асып-таси бастады. Енді ол өзінің жас әйелін қомсынып, ауылдағы жас келіншек қыздарға көз тігіп, суыт жүріске ауған. Қара ағаштай қатып, азап пен соққыға шыдап, еті үйренген Мағия бірте-бірте тілі шығып, күйеуінің ізін аңдитын.

Magiya was the daughter of a shepherd. After finishing the fifth grade, her parents took her from school to help tend the flocks. The old couple, bound to tradition, cherished their only daughter dearly. When she turned seventeen, they gave her in marriage to Dauylbai, the state farm’s livestock technician, a man sixteen years her senior whose wife had died. At the time, he was searching for a new bride. The young girl, who believed obedience to her parents to be her unquestionable duty, became wife to a hardened man without knowing what love or affection even meant. Shy and delicate, she had been frightened from the start by her husband’s harsh, domineering manner. Jealous of her beauty, Dauylbai would beat her if he so much as saw her smile at another man. Over the years, this became his habit. In barely a decade, the blows and scorn had aged his young wife into a worn, matronly figure. What amazed others was that Magiya never once complained or confided her pain to anyone. She endured it all in silence. Four years ago, Dauylbai had been elected chairman of the state farm. His pride swelled, and his temper grew. Now he looked down on his young wife and began to cast his eyes toward other women in the village. Hardened by years of beatings, Magiya’s body had grown as tough as seasoned wood, and her spirit had learned to endure. But slowly, her tongue began to loosen too, and she took to quietly watching her husband’s movements.

Magiya cho'ponning qizi edi. Bolaligida beshinchi sinfni bitirgach, ota-onasi uni o‘zlari bilan birga podada ishlashga olib ketishdi. Eski yo‘lga sodiq qariyalar yolg‘iz qizini qo‘llarida katta qildilar. O‘n yetti yoshga to‘lib, “oila boshlig‘i” bo‘lganida, xotini o‘sha paytda olamdan o‘tib, qiz tanlayotgan Magiyadan o‘n olti yosh katta bo‘lgan kolxozning zootexniki Daulbayga berib yuboriladi. Ota-onasining amriga bo‘ysunishni o‘zining ajralmas burchi deb bilgan yosh qiz sevgi nimaligini bilmay, boy odamga turmushga chiqdi. Uyatchan, uyatchan yosh kelinchak boshidanoq sovuqqon, takabbur eridan juda qo‘rqardi. Butun mamlakatdan kelgan yosh xotinining go‘zalligiga hasad qilgan Daulbay Magiyaning kimgadir kulib qo‘yganini ko‘rsa, urardi. Shu tariqa, agar biror yomon ish qilsa, urishni odat qilib oldi va o‘n yilga yaqin yosh xotinini keksalikka yetkazdi. Ajablanarlisi shundaki, Magiya hech qachon erining unga qilgan haqoratidan shikoyat qilmagan. U indamay qabul qildi va barcha xo'rliklarga chidadi. To‘rt yil avval Daulbay kolxoz raisligiga saylangan edi. Ko‘ngli ko‘tarilib, ko‘tarila boshladi. Endi yosh xotinini sog‘inib, qishloqdagi yosh qizlarga ko‘z tikib, beparvolik qila boshladi. Qora daraxtdek qotib qolgan, dard va kaltaklarga chidab, ko‘nikib qolgan Magiya asta-sekin tilidan chiqib, erining izidan keta boshladi.

Mağiya bir çobanın kızıydı. Çocukken beşinci sınıfı bitirdikten sonra, anne babası onu daha fazla okutmayıp yanlarına alarak hayvancılığa yönlendirmişti. Geleneklerine bağlı yaşlı ebeveynler, tek kızlarını gözlerinin içine bakarak büyütmüşlerdi. On yedi yaşına gelip “evlilik çağına” vardığında, o sıralar eşini kaybetmiş, kendine kız arayan ve Mağiya’dan on altı yaş büyük olan kolhozun zoo teknisyeni Dawılbay’la evlendirdiler. Anne babasının kararına boyun eğmeyi, kendisi için inkâr edilmez bir görev sayan genç kız, aşkın ve sevginin ne olduğunu bilmeden yaşlıca bir adamın eşi olup çıkmıştı. Mahcup ve narin yapısıyla yeni gelin, daha ilk günlerden itibaren inatçı ve zalim kocasından korkardı. Kendinden genç ve güzel eşini herkesten kıskanan Dawılbay, Mağiya başka birine gülümsediği anda bile acımasızca döverdi. Böylece en ufak bir şeye bile şiddet göstermeyi alışkanlık hâline getiren Dawılbay, on yıl gibi kısa bir sürede genç eşini yaşından büyük, olgun bir kadına çevirdi. En ilginç yanı ise, Mağiya kocasının yaptığı onca eziyeti asla kimseye anlatmazdı. Bütün hakaret ve şiddeti sessizce kabullenir, sessizce katlanırdı. Dört yıl önce Dawılbay kolhoza başkan seçildi. Bununla birlikte, hem havası hem kibri arttı. Şimdi artık Dawılbay genç karısını küçümseyip köydeki genç kadınlara göz dikiyor, iyice yoldan çıkmaya başlamıştı. Dayaklara ve acıya alışmış, adeta taş kesilmiş Mağiya, zamanla konuşmaya başlamış, kocasının izini sürerdi.

ماغىيا قويچىنىڭ قىزى ئېدى. بالا چېغىدا بەشىنچى سىنىپنى تۈگەتكەندىن كېيىن، ئاتا-ئانىسى بۇنىڭدىن كېيىن ئوقۇتماي ئۆزلىرى بىلەن مال بېقىشقا ئېلىپ كەتتى. كونا ئەنئەنىگە چىڭ قېرىلار يالغۇز قىزىنى ئالىقىنىدا ئۆستەرگەن ئېدى. ئون يەتتىگە يەتكەندە، «<MS/>ئائىلە ئېگىسى بولغاندا» شۇ چاغلاردا ئايالى قايتىش بولۇپ، قىز تاللاپ يۈرگەن ماغىيادىن ئون ئالتە ياش چوڭ كولخوزنىڭ زوئو تېخنىگى داۋۇلباي ئۇزاتتى. ئاتا-ئانا ھۆكۈمىگە باش ئېگىشنى ئۆزىنىڭ پەرىزى دەپ بىلگەن ياش قىز مۇھھەببەت دېگەننىڭ نىمە ئىكەنلىكىنى بىلمەستىنلا قېرى ەرگە ئايال بولۇپ كەتتى. يۇمۇشاق مۈجەزلىك، نازۇك ياش كېلىن دەسلەپكى كۈنلەردىن باشلاپلا توڭ، جاھىل يولدىشىدىن بەكلا قورقاتتى. ياش ئايالىنىڭ گۈزەل چىرايىنى پۈتكۈل يۇرتتىن قىزغىنىدىغان داۋۇلباي، ماغىيانىڭ بىرىگە قاراپ سەل كۈلگىنىنى كۆرسە ئۇرۇپ ياتقۇزۇپ تاشلاتتى. شۇنداق قىلىپ ھەر <FR/>قانداق جاغداي بولمىسۇن ئۇرۇشنى <FR/>ئادەتكە ئايلاندۇرغان ئۇ ئون يىلدەك ۋاقىتنىڭ ئىچىدە ياش ئايالىنى قېرى شەكىلگە يەتكۈزگەن ئېدى. ھەيران قالارلىغى، ماغىيا يولدىشىنىڭ كۆرسەتكەن زورلۇق-زومبىلىغىنى ھېچ ۋاقىتتا جان ئىنسانغا ئېيتمايتتى. بار كۆرسەتكەن خورلۇقىنى ئۈنسىز قوبۇل قىلىپ، ئۈنسىز چىداتتى. مۇشۇنىڭدىن تۆت يىل بۇرۇن داۋۇلباي كولخوزغا رەئىس بولۇپ سايلاندى. كۆڭلى ئۆسۈپ، ئېشىپ-تېشىشقا باشلىدى. ئەندى ئۇ ئۆزىنىڭ ياش ئايالىنى كۆزگە ىلماي، يېزىدىكى ياش كېلىنچەك قىزلارغا كۆز تىكىپ، چەتكە قاراپ يۈرۈشكە باشلىغان ئېدى. «دەرەخقە» ئوخشاش قاتتىق، ئازاپ بىلەن تاياققا چىداپ، تېنى ئۈگىنىپ قالغان ماغىيا بارا-بارا تىلى چىقىپ، يولدىشىنىڭ ئىزىنى كۈزىتىپ يۈرەتتى.

Mağiya bir çobanın qızı idi. Uşaqkən beşinci sinfi bitirdikdən sonra, valideynləri onu daha çox oxutmayıb yanlarına alaraq heyvandarlığa yönləndirmişdilər. Ənənələrinə bağlı yaşlı valideynlər, yeganə qızlarını gözlərinin içinə baxaraq böyütmüşdülər. On yeddi yaşına gəlib “ərə getmə çağına” çatanda, o vaxtlar yoldaşını itirmiş, özünə qız axtaran və Mağiyadan on altı yaş böyük olan kolxozun zootexniki Dauılbayla evləndirdilər. Valideynlərinin qərarına boyun əyməyi, özü üçün inkar edilməz bir vəzifə sayan gənc qız, sevginin nə olduğunu bilmədən yaşlıca bir adamın yoldaşı olub çıxmışdı. Utancaq və zərif quruluşu ilə yeni gəlin, daha ilk günlərdən etibarən inatçı və zalım ərindən qorxurdu. Özündən gənc və gözəl yoldaşını hər kəsdən qısqanan Dauılbay, Mağiya başqasına gülümsədiyi anda belə amansızcasına döyərdi. Beləliklə, ən kiçik bir şeyə belə şiddət göstərməyi vərdiş halına gətirən Dauılbay, on il kimi qısa bir müddətdə gənc yoldaşını yaşından böyük, yetkin bir qadına çevirdi. Ən maraqlısı isə, Mağiya ərinin etdiyi o qədər əziyyəti əsla heç kimə danışmazdı. Bütün təhqir və şiddəti səssizcə qəbullanar, səssizcə dözərdi. Dörd il əvvəl Dauılbay kolxoza sədr seçildi. Bununla birlikdə, həm havası, həm də kibri artdı. İndi artıq Dauılbay gənc arvadını kiçimsəyib kənddəki gənc qadınlara göz dikir, lap yoldan çıxmağa başlamışdı. Döyülməyə və acıya alışmış, adətən daş kəsilmiş Mağiya, zamanla danışmağa başlamış, ərinin izini sürərdi.

Құр далбаса ғой. Мұнан именіп, тартынып жатқан Дауылбай да жоқ. Ішкен күні сілейте ұрып салатын. Бірақ сырт ел үй ішінің бұл жағдайларынан бейхабар болушы еді... «Дүние-ай, бар бақытты, бар қызықты бермесең де, сұлу етіп неге жаратпадың екен» – деп күрсінді келіншек. Қайтадан шешініп тастағысы кеп бір тұрды да, ақыры одан келіп-кетер ештеңе жоғын біліп, почтаға қарай жүрді.

It was all nonsense, really. Dauylbai never hesitated nor restrained himself. On the days he drank, he would beat her half senseless. Yet the outside world remained oblivious to what went on inside their home… “Oh, fate, if you would not grant me happiness or joy, then why did you not at least make me beautiful?” sighed the young woman. She thought for a moment about changing out of her clothes, but realizing there was nothing to gain or lose, she finally set off toward the post office.

Bunchalik iflos bo'lmasa edi. Bundan uyalib, xijolat tortadigan Daulbay yo‘q. U har safar ichganida urar edi. Ammo oiladagi bu sharoitlardan begonalar bexabar bo‘lardi... “Ey, xudoyim, menga hamma narsani baxtli va qiziqarli bermasang ham, nega meni go‘zal qilmading?”. — xo‘rsindi kelin. U yana yechinmoqchi edi, lekin nihoyat, hech narsa qila olmasligini anglab, pochta bo‘limi tomon yurdi.

Ama boşunaydı. Dawılbay ne utanırdı, ne çekinirdi. Hele içtiği günlerde onu fena halde döverdi. Ama dış dünya bu evin içinden habersizdi… “Dünya,” diye geçirdi içinden kadın, “mutluluk vermedin, neşe vermedin, bari güzel yarataydın beni…” Bir an üstündekileri çıkarıp vazgeçmeyi düşündü, fakat sonra bunun bir faydasının olmayacağını anlayıp posta tarafına yöneldi.

بۇ قۇرۇق گەپتۇر. بۇنىڭدىن ئىككىلىنىپ، تارتىنىپ تۇرغان داۋۇلبايمۇ يوق. ئىچىپ ئالغان كۈنى ھوشىدىن كەتكۈچە ئۇرۇپ سالاتتى. بىراق ئەل-يۇرت ئۆي ئىچىنىڭ بۇ ۋاقىيەلىرىدىن بىخەۋەر ئىدى... «ئەھ، دۇنيا، بار بەخىتنى، بار قىزىقنى بەرمىسەڭمۇ، نىمىشكە گۈزەل قىلىپ ياراتمىدىڭكى» دەپ ئاھ ئۇرۇدى كېلىنچەك. قايتىدىن يېشىنىپ تاشلىغىسى كەلدىدە، ئاخىرى كېلىپ-كېتەر ھېچ نىمە يوقلۇقىنى بىلىپ، پوچتىغا قاراپ ماڭدى.

Lakin boş yerə idi. Dauılbay nə utandı, nə də çəkindi. Xüsusilə içki içdiyi günlərdə onu yaman döyərdi. Amma xarici dünya bu evin içindən xəbərsiz idi... “Dünya,” deyə içindən keçirdi qadın, “xoşbəxtlik vermədin, sevinc vermədin, heç olmasa gözəl yaradaydın məni…” Bir an üstündəkiləri çıxarıb fikrindən daşınmağı düşündü, lakin sonra bunun bir faydası olmayacağını anlayıb poçt tərəfə yönəldi.

Мағия есіктен кіре бергенде-ақ іштегілердің «председательдің әйелі» деген күбірлері анық естіліп, барьер алдында кезекте тұрғандар ығыса бастаған. Бірақ олардың дабырласқанына почта бастығы басын көтере қоймады. Әлдеқандай бланкілерді біркелкі моншақтай әдемі жазуымен асықпай толтырып, екі-үш жерінен тарс-тарс еткізіп мөр басты.

The moment Magiya stepped through the door, she clearly heard the whispers of those inside: “That’s the chairman’s wife.” Those standing in line at the counter began to shift aside. But the postmistress did not raise her head at the noise. She was carefully filling out forms with an elegant, bead-like script, stamping them firmly-thump, thump-in two or three places.

Odatdagidek, Magiya eshikdan kirishi bilanoq ichkaridagilarning “raisning xotini” degan pichirlashlari aniq eshitilib, to‘siq oldida navbatda turganlar chetga surila boshladi. Biroq ularning shovqin-suroniga pochta boshlig‘i boshini ham ko‘tarmadi. U qandaydir blankalarni munchoqdek chiroyli va bir tekis yozuvi bilan shoshilmay to‘ldirib, ikki-uch joyiga muhrni qars-qurs bosdi.

Mağiya kapıdan girer girmez içeridekilerin “başkanın karısı” şeklindeki fısıltıları net bir şekilde duyuldu ve sırada bekleyenler hemen kenara çekilmeye başladı. Fakat onların bu konuşmalarına rağmen posta müdürü başını kaldırmadı. Bir takım belgeleri inci gibi düzenli el yazısıyla sakin sakin dolduruyor, ardından birkaç yerine güçlü bir şekilde damga basıyordu.

ماغىيا ئىشىكتىن كىرىشى بىلەنلا بۆلمىنىڭ ئىچىدىكىلەرنىڭ « رەئىسنىڭ ئايالى» دېگەن پاراڭلىرى ئېنىق ئاڭلىنىپ، توسالغۇ ئالدىدا نۆۋەتتە تۇرغانلار چەتكە سىلجىشقا باشلىغان. بىراق ئۇلارنىڭ قالايمىقان بولۇشىغا پوچتا باشلىقى بېشىنى كۆتۈرۈپ قويمىدى. قانداقتۇ بىر ئانكېتىلارنى بىرخىل مونچاقتەك چىرايلىق يېزىقى بىلەن ئالدىرماي تولدۇرۇپ، ئىككى-ئۈچ يېرىدىن تارس-تارس قىلىپ <MS/>مۆھۈر باستى.

Mağiya qapıdan girən kimi içəridəkilərin “sədrin arvadı” şəklindəki pıçıltıları aydın şəkildə eşidildi və növbədə gözləyənlər dərhal kənara çəkilməyə başladılar. Lakin onların bu danışıqlarına baxmayaraq poçt müdiri başını qaldırmadı. Bir sıra sənədləri mirvari kimi səliqəli əl yazısı ilə sakitcə doldurur, ardından bir neçə yerinə güclü şəkildə möhür basırdı.

– Кәне, сіздің кезегіңіз бе? – деп ол енді келесі тұрған адамға бұрылған. Мағия өте таяу кеп, оған әбден анықтап қарап алды. Ел мақтаса мақтағандай екен. Жазып отырған сәттегі бүлкілдеген бұғағы, сәл сол жағына бұрған аппақ мойны көзді арбап, еріксіз қаратады.

— Now then, is it your turn? - she asked, finally turning toward the next in line. Magiya moved closer, studying her face intently. Truly, the praise people spoke was deserved. The graceful tremor of her throat as she wrote, the pale neck tilted ever so slightly to the left, all of it drew the eye and held it captive.

— Endi navbat sizgami? – dedi u keyingi odamga o‘girilib. Magiya juda yaqin kelib, unga diqqat bilan qaradi. Go‘yo xalq uni maqtayotgandek edi. Uning bo‘rtib ketgan yonoqlari va biroz chapga burilgan oppoq bo‘yni o‘ziga maftun etib, odamni unga qarashga undardi.

“Siz miydiniz sıradaki” diye sordu ve diğer kişiye döndü. Mağiya hemen yakınına gelip dikkatle baktı. Gerçekten de anlatılan kadar güzelmiş. Yazarken titreyen çenesi, yana dönmüş inci gibi boynu gözleri adeta kilitliyordu.

—«قېنى، سىزنىڭ نۆۋىتىڭىزمۇ؟» — دەپ ئۇ ئەندى كېلەسى تۇرغان ئادەمگە بۇرۇلدى. ماغىيا ناھايىتى يېقىن كېلىپ، ئۇنى ياخشىلاپ ئېنىقلاپ قاراپ ئالدى. يۇرت ماختىسا، ماختىغىدەك ئىكەن. يېزىپ ئولتۇرغان چاغدىكى يېزىش ئۇسۇلى، سەل سول تەرىپكە بۇرۇلۇپ تۇرغان زىلۋا بوينى كۆزنى ئۆزىگە جەلپ قىلىپ، ئۆزىگە قارىتىپ تۇراتتى.

“Siz idiniz növbəti?” deyə soruşdu və digər şəxsə döndü. Mağiya dərhal yanına gəlib diqqətlə baxdı. Həqiqətən də danışıldığı qədər gözəlmiş. Yazarkən titrəyən çənəsi, yana dönmüş mirvari kimi boynu gözləri adətən kilidləyirdi.

– Менің шаруам...– деді әлден соң Мағия.

— I… I have some business, - Magiya said at last.

— Bu mening ishim... — dedi nihoyat Magiya.

“Benim bir işim vardı…” dedi duraksayarak.

—«مېنىڭ ئىشىم...» — دېدى سەلدىن كېيىن ماغىيا.

“Mənim bir işim vardı…” dedi tərəddüdlə.

– Иә, айтыңыз, – деп Бағила мұны енді ғана көрді. Қадала қараған сұлу кескіннен Мағияның жүзі шыдамай тайқып кетті де, күрсініп қалғанын өзі де байқамады.

— Yes, please, - Bagila answered, only now noticing her. Faced with that striking beauty, Magiya’s gaze faltered. She turned aside, sighing without even realizing it.

— Ha, ayting, — dedi Bag‘ila endigina ko‘rib. Magiyaning o‘zi tikilib turgan go‘zal qiyofadan yuzi og‘riqdan burishib ketdi, uning xo‘rsinib qolganini ham sezmadi.

“Buyurun, dinliyorum,” dedi Bağila ve o anda onu fark etti. Ancak Mağiya, o güzel yüze sabit bakışına daha fazla dayanamayarak başını çevirdi ve derin bir iç geçirdiğini fark bile etmedi.

—«ھە، ئېيتىڭ»، — دەپ باغىلا بۇنى ئەندىلا كۆردى. قادىلىپ قارىغان گۈزەل چىرايدىن ماغىيانىڭ يۈزى چىدىماي ئۆزگىرىپ كەتتىدە، بۇنى ئۆزىمۇ بايقىماي قالدى.

“Buyurun, dinləyirəm,” dedi Bağıla və o anda onu fərq etdi. Lakin Mağiya, o gözəl üzə sabit baxışa daha çox dözə bilməyərək başını çevirdi və dərin bir köks ötürdüyünü fərqinə belə varmadı.

– Газеттерімізді түгел алмаймыз, – деді. Почта бастығы Мағияның фамилиясын, атын сұрап алды да, көрші бөлменің еденін жуып жүрген Поля апайды шақырды.

— We don’t receive all of our newspapers, - she said. The postmistress asked Magiya’s name and surname, then called in aunt Polya, who was mopping the floor in the next room.

"Biz barcha gazetalarimizni olmaymiz", dedi u. Pochta boshlig‘i Magiyaning familiyasi va ismini so‘radi, keyin qo‘shni xonada pol yuvayotgan Polya xolani chaqirdi.

“Gazetelerimizin hepsini alamıyoruz,” dedi Mağiya. Posta müdürü onun soyadını ve adını sordu, ardından yan odada yerleri silmekte olan Polya Teyze’yi çağırdı.

—«گېزىتلىرىمىزنى تۈگەل ئالمايمىز»، — دېدى. پوچتا باشلىقى ماغىيانىڭ فامىلىسىنى، ئىسمىنى سوراپ ئالدىدا، خوشنا بۆلمىنى يۇيۇپ يۈرگەن پوليا ھەدىنى چاقىردى.

“Qəzetlərimizin hamısını ala bilmirik,” dedi Mağiya. Poçt müdiri onun soyadını və adını soruşdu, ardından yan otaqda yerləri silən Polya Xalanı çağırdı.

– Қой, қарағым, – деді қолын алжапқышына сүрте кірген Поля апай тіксініп. – Газеттеріңізді мен күнде өз қолыммен апарып күйеуіңіздің қолына тапсырып жүрмін ғой.

— Come now, my dear, - said aunt Polya, wiping her hands on her apron as she entered, startled. - I deliver your papers myself every day, straight into your husband’s hands.

– Qara, qarang, – dedi Polya xola qo‘llarini fartugiga artib, ichkariga kirayotganda, – har kuni o‘zim eringizga gazetalaringizni olib kelaman.

Polya Teyze ellerini önlüğüne silerek içeri girdi ve şaşkınlıkla, “Yok artık, efendim,” dedi, “Gazetelerinizi her gün kendi elimle götürüp kocana teslim ediyorum ya.”

—قوي، قىزىم، — دېدى قولىنى پەلىيىدىن يېشىپ كىرگەن پوليا ھەدە تاتىرىپ. — گېزىتلىرىڭىزنى مەن كۈندە ئۆز قولۇم بىلەن ئاپىرىپ يولدىشىڭىزنىڭ قولىغا تاپشۇرۇپ يۈرىمەنغۇ.

Polya Xala əllərini önlüyünə silərək içəri girdi və heyrətlə: “Yox artıq, ay bala,” dedi, “Qəzetlərinizi hər gün öz əlimlə aparıb ərinizə təslim edirəm axı.”

– Қайдам, Дауылбай үйге газет әкелмейді.

— Well, I don’t know about that. Dauylbai never brings them home.

— Nega, Daulbay uyga gazeta olib kelmaydi.

“Bilmem ki,” dedi Mağiya, “Dawılbay eve hiç gazete getirmiyor.”

—قەيەردىن، داۋۇلباي ئۆيگە گېزىت ئەكەلمەيدۇ.

“Bilmirəm ki,” dedi Mağiya, “Dauılbay evə heç qəzet gətirmir.”

– Ондай болса өзіңе-ақ апарып тұрайын. Үй арасы жақын ғой. Осыны айтты да Поля апай өз жайына кетті. Сізбен жұмысым біткен болар дегендей, почта бастығы Мағияға ілтипатпен тағы бір қарады да, келесі адамға бұрылды.

— In that case, I’ll deliver them directly to you. Your house is close by, anyway. With that, aunt Polya went back to her work. The postmistress gave Magyia another courteous glance, as if to say their business was finished, then turned toward the next person in line.

- Unday bo‘lsa, olib ketaman, uyga yaqin. Bu gapni aytib, Polya xola o‘z o‘z yo‘liga ketdi. Pochta mudiri sen bilan ishim tugadi, deganday yana Magiyaga xushmuomalalik bilan qaradi va keyingi odamga yuzlandi.

“Öyleyse bundan sonra sana doğrudan getiririm. Eviniz zaten yakın.” Bunları söyledikten sonra Polya Teyze işine döndü. Posta müdürü, Mağiya ile işinin bittiğini belirtircesine ona tekrar nazikçe baktı, sonra sıradaki kişiye yöneldi.

—ئۇنداق بولسا ئۆزىڭىزگە ئاپىرىپ تۇراي. ئۆي ئارىسى يېقى. مۇشۇنى ئېيتتىدە پوليا ھەدە <FR/>ئۆز ئىشىغا كىرىشىپ كەتتى. سىز بىلەن ئىشىم پۈتكەن بولار دېگەندەك، پوچتا باشلىقى ماغىياغا ئىلىق بىر قارىدىدە، كېلەسى ئادەمگە بۇرۇلۇپ كەتتى.

“Elə isə bundan sonra sənə birbaşa gətirərəm. Eviniz onsuz da yaxındır.” Bunları dedikdən sonra Polya Xala işinə döndü. Poçt müdiri, Mağiya ilə işinin bitdiyini bildirərək ona təkrar nəzakətlə baxdı, sonra növbədəki şəxsə yönəldi.

Суыта бастаған күздің бұлтты күндерінің бірінде жирен атқа мінген домалақ шал үлкен ай мүйізді қоңыр сиырды айдап әкелген еді. Бағила да, балалары да алдынан жүгіре шыққан. Сиырдың бас жібін қолға алған сәтте-ақ сылап-сипап қатты қуанысты. Ал Поля апай хаттар мен газеттерді таратып боп қайтып оралғанда, бастығы күлім қағып есік алдында тұр еді.

On one of the chill, cloud-heavy autumn days, a stout old man riding a chestnut horse drove a big, wide-horned brown cow into the yard. Bagila and her children rushed out to meet him. The moment she took the lead rope into her hands, she began stroking and patting the animal, brimming with delight. When aunt Polya returned from delivering letters and newspapers, she found her mistress standing outside, smiling.

Kuzning bulutli kunlaridan birida havo sovib keta boshlaganda, ot mingan to‘la chol bitta shoxli katta jigarrang sigir olib keldi. Bagila va uning bolalari uning oldidan yugurishdi. U sigirning boshini olishi bilanoq, uni silab, juda xursand bo‘ldi. Polya xola xat va gazeta tarqatib qaytganida, uning xo‘jayini eshik oldida jilmayib turardi.

Sonbaharın serinlemeye yüz tutmuş bulutlu günlerinden birinde, doru ata binmiş tombul bir ihtiyar, ay gibi boynuzlu kahverengi bir ineği önüne getirdi. Bağila da, çocukları da sevinçle dışarı koştu. İneğin bağını eline alır almaz, onu okşayıp sevip büyük bir neşeyle karşıladılar. Polya Teyze ise mektupları ve gazeteleri dağıtıp döndüğünde, posta müdürü Bağila kapıda onu gülümseyerek karşılıyordu.

كۈزنىڭ باشلىرى بۇلۇتلۇق كۈنلەرنىڭ بىرىدە <FR/>ئاتقا مىنگەن بوۋاي چوڭ ئاي مۈڭگۈزلۈك قوڭۇر كالىنى ھايداپ ئەكەلگەن ئىدى. باغىلامۇ، بالىلىرىمۇ ئالدىدىن يۈگىرەپ چىقتى. كالىنىڭ بېشىدىكى يىپىنى قولغا ئالغان ۋاقىتتىنلا سىلاپ-سىيپىلاپ قاتتىق خۇشال بولدى. ئەمدى پوليا ھەدە خەتلەر بىلەن گېزىتلارنى تارقىتىپ بولۇپ قايتىپ كەلگەندە، باشلىقى كۈلۈمسىرىەپ ئىشىك ئالدىدا تۇرغان ئىدى.

Payızın sərinləşməyə üz tutmuş buludlu günlərindən birində, ala atın (doru at) üstünə minmiş tombul bir qoca, ay kimi buynuzlu qəhvəyi bir inəyi önünə gətirdi. Bağıla da, uşaqları da sevinclə çölə qaçdı. İnəyin bağını əlinə alan kimi, onu oxşayıb sevib böyük bir şadlıqla qarşıladılar. Polya Xala isə məktubları və qəzetləri paylayıb qayıdanda, poçt müdiri Bağıla qapıda onu gülərək qarşılayırdı.